GAÜN Mavera Kongre ve Sanat Merkezi'nde yapılan zirveye Başkan Fatma Şahin’in konuşması damga vurdu. Şahin, Bakan Bolat’a “Türkiye-Suriye sınırında, Gaziantep'in İslahiye ilçesi yakınlarında yer alan stratejik bir bölge olan Meydan-ı Ekbez’in açılmasını istiyoruz. Bir bacınız olarak rica ediyorum. Bir talimatınız yeter. Telefonla bu işi bitirelim” dedi. Şahin’in konuşması salonda büyük alkış aldı. Bu talep üzerine Bakan Bolat, "İslahiye Gümrük Kapısı'nın açılması konusunda hazırlıklarımız tam, en kısa sürede açılması müjdesini birlikte çalışıp verebileceğiz” dedi. Suriyeli Bakan Muhammed Nidal eş-Şaar ise Büyükşehir Belediye Başkanı Fatma Şahin'e hitaben, "Fatma Şahin hanımefendiye sormak istiyorum; sizin yanınızda çalışabilir miyim?" diyerek espri yaptı.
İLK SÖZÜ KARAGÖZ ALDI
Açılış konuşmalarında söz alan Anadolu Ajansı Yönetim Kurulu Başkanı ve Genel Müdürü Serdar Karagöz ise zirvede Türkiye ve Suriye arasında yeniden güçlenen ekonomik bağları ve bu hattın bölgesel kalkınma için sunduğu imkanları ele alınacağını belirterek, "Tarihsel ticaret yollarının yeniden canlandığı, üretim ve lojistik ağlarının yeniden çeşitlendiği kentlerin artık ülkeler kadar rekabet ettiği bir dönemde yaşıyoruz. Artık ekonomik büyüme, yatırım çekme kapasitesi, kültürel etki alanı ve uluslararası bilinirlik büyük ölçüde kentler üzerinden gerçekleşiyor" dedi.
ŞAHİN’E BÜYÜK ALKIŞ
Şahin, zirvenin açılışında yaptığı konuşmada büyük alkış aldı. Şahin, Bakan Bolat’a “Türkiye-Suriye sınırında, Gaziantep'in İslahiye ilçesi yakınlarında yer alan stratejik bir bölge olan Meydan-ı Ekbez’in açılmasını istiyoruz. Bir bacınız olarak rica ediyorum. Bir talimatınız yeter. Telefonla bu işi bitirelim” dedi. Suriye ile ticari ilişkilerde önemli fırsatlar olduğunu ve bunların değerlendirilmesi gerektiğini eden Şahin, “Ölçmediğin hiçbir şeyi yönetemezsin, yönetmediğin hiçbir şeyi düzeltemezsin. Halep-Gaziantep, Halep-Şam, Suriye-Türkiye arasında çok büyük fırsatlar var. Bu fırsatları değerlendirmemiz ve çözüm üretmemiz lazım. Abdulhamithan'ın Hicaz demir yolunu yeniden hayata geçirmemiz, Atatürk'ün 10. Yıl Marşı'ndaki 'demir ağlarla ördük ana yurdu dört baştan' dediği lojistik sistemi hayata geçirmemiz lazım." dedi.
KOCAMAN BİR GELECEK VAR
Şahin, "Önümüzde kocaman bir gelecek var. Kanada Kalkınma Bakanı gelip ben ‘Burada nasıl kalkınma yaparım?' diyor, Çin Halıcılar Birliği gelip Halep'te Çin halı fabrikası kurmaya çalışıyorsa kimse kusura bakmasın, bu salon buna izin vermeyecektir. İpek Yolu'nu kalkınma yoluna çeviren Baharat Yolu'nu şifa yoluna çeviren bu medeniyetin çocukları erdemli tüccar olarak bütün dünyaya ensar ruhunu göstermeye hazırdır. Anadolu Ajansı'na ve kıymetli genel müdürüne, vizyonuna çok teşekkür ediyorum. 14 dil ile bu bölgenin kalkınma hamlesinde, habercilik anlayışındaki güvenilirliğiyle yeni bir döneme ‘Bismillah' dedik" ifadelerine yer verdi.
YERLİ MİLLİ TRAMVAY
Şu an Gaziantep'te yerli ve milli tramvay kullandıklarını anlatan Şahin, "TOGG'u üreten anlayış bugün yerli ve milli mühendisler tarafından kendi tramvayını yapıyor. Biz bunu Çin'den alıp 3 yıl önce çalıştırabilirdik ama Sakarya'da yerli ve milli tramvayı yaptık ve baklava sarısı rengi verdik. Artık bunları daha çok kullanma ve bütün bölgeyi bunlarla döşeme zamanıdır." ifadelerine yer verdi. Anadolu Ajansına ve Genel Müdür Serdar Karagöz'e ayrı bir parantez açarak teşekkür eden Şahin, "14 dil ile bu bölgenin kalkınma hamlesinde, habercilik anlayışındaki güvenilirliğiyle yeni bir döneme bismillah dedik." ifadelerini kullandı.
ÇEBER’DEN MESAJ
Vali Kemal Çeber ise, güzel bir geleceğin beklediğini, Gazi şehrin önemli bir kent olduğunu belirterek, "Demir yolu tekrar açıldığında biz sadece mal taşımayacağız, kültür taşıyacağız, tarih taşıyacağız, dostluk taşıyacağız, kardeşlik taşıyacağız. Türkiye'nin sosyal ekonomik olarak en gelişmiş bölgesi Marmara Bölgesi. Bulunduğumuz bölge Gaziantep merkezli olarak Türkiye'nin yeni Marmara Bölgesi olacak. Türkiye'nin geleceğine bu bölge yön verecek. Çünkü devletimizin projeksiyonunu biliyorum. Kapasitemizi biliyorum. Elimizdeki potansiyeli biliyorum. Kalkınma yolu projemizi biliyorum. Özgürleşen Suriye bizimle beraber gelişecek Suriye. Türkiye'nin yeni Marmara Bölgesi'nin bu bölge olmasının en büyük sebeplerinden birisi de bu olacak. Halep'ten bir saat sonra Gaziantep'tesiniz. Kardeşlerimizin yanındasınız. Aynısı Gaziantep içinde geçerli. Biz bir arada büyümek zorundayız. Bir arada ilerlemek zorundayız. Bir arada güçlü olmak zorundayız ve biz bunu söylerken Halep'e bakarken Suriye'ye bakarken ‘Özgürleşti artık orada para kazanmamız lazım' demiyoruz. Özgürleşti, kardeşlik hukuku içerisinde birlikte gelişmemiz lazım. Ne istiyorsam Gaziantep için Halep için de onu istiyoruz" şeklinde konuştu.
BOLAT MÜJDELEDİ
Zirve kapsamında AA Ekonomi-Finans Haberleri Direktörü Serhat Akkan'ın moderatörlüğünde "Türkiye ve Suriye İçin Ticarette Yeni Ufuklar" başlıklı oturumda konuşan Ticaret Bakanı Ömer Bolat, “Değerli Başkanımız Fatma Şahin'in ve Gaziantep Valimiz'in de ifade ettiği Meydanı Ekbez İslahiye Gümrük Sınırı'nın açılması konusunda da bizim hazırlıklarımız tam ve bu konuda Gaziantep Valiliğimiz ve Büyükşehir Belediyemiz ve organize sanayi bölgemiz Suriye'deki eksik kısa bir demir yolu hattı konusunda da her türlü desteğe vermeye hazır olduğumuzu ifade etmek istiyorum. Bu zirveden en kısa sürede gümrük kapısının açılması müjdesini birlikte çalışıp verebileceğiz" ifadelerini kullandı.
ADIMLARI ANLATTI
Suriye iç savaşı sonrası, ekonomi, ticaret ve kalkınma başta olmak üzere iki ülke hükümetlerinin ortak çalışmaları ve atılan adımları anlatarak, "Suriye'deki yeniden yapılanma, yeniden inşa, ekonomide güçlenme sürecinin ve buna Türkiye'nin katkılarını bu zirveyi düzenlemekle önemli bir farkındalık sağladı. Devrimin ekonomik başarılarla ekonomik kalkınma ile de taçlanması gerekiyordu. Türkiye Cumhuriyeti Devleti ve hükümeti olarak değerli Cumhurbaşkanımızın liderliğinde gerek iç savaş öncesinde gerekse iç savaş sırasında bizim önceliğimiz her zaman Suriye Halkı'nın selameti olmuştur. Devrimden sonraki ilk dakikadan itibaren de ekonomik alanda da büyük bir yatırım, kalkınma ve gelişme atağını başlattıK. 8 Aralık'ın ertesi gününden itibaren bizim önemli görevlerimizin başında Suriye'yle ekonomik, ticaret, yatırım, ulaştırma, enerji her alandaki ilişkilerimizin en yüksek noktaya çıkarılması ve Suriyeli kardeşlerimizin bu ekonomik mücadelesinde onların yanında olmamız ve verebileceğimiz bütün katkılarla birlikte Türkiye Suriye ekonomik entegrasyonunu ilerletmemiz olmuştur" dedi.
KISITLAMALARI KALDIRDIK
İç savaş sonrası ilk alınan kararlardan birinin devrimin ertesi günü Yayladağ Gümrük Kapısı'nın açılması kararı olduğunu söyleyen Bakan Bolat, "Aynı şekilde başta Hatay, Gaziantep, Kilis, Mardin, Şanlıurfa gibi sınır illerimiz ve onların hemen yanı başında Adana, Osmaniye, Karamanmaraş, Adıyaman gibi yakın coğrafyadaki illerimizin ticaret ve sanayi odaları ve ilgili iş STK'larıyla birlikte Suriye'de ticaret yatırım işlerini arttırma konusunda koordinasyon toplantıları yaptık. Suriye'ye yönelik ihracat, ithalat ve transit ticarette önemli kısıtlamalar vardı, bu kısıtlamaları derhal kaldırdık. Değerli Başkanımız Fatma Şahin'in ve Gaziantep Valimiz'in de ifade ettiği Meydanı Ekbez İslahiye Gümrük Sınırı'nın açılması konusunda da bizim hazırlıklarımız tam ve bu konuda Gaziantep Valiliğimiz ve Büyükşehir Belediyemiz ve organize sanayi bölgemiz Suriye'deki eksik kısa bir demir yolu hattı konusunda da her türlü desteğe vermeye hazır olduğumuzu ifade etmek istiyorum. Bu zirveden en kısa sürede gümrük kapısının açılması müjdesini birlikte çalışıp verebileceğiz" ifadelerini kullandı.
TIR TAŞIMACILĞINDA YENİ DÖNEM VURGUSU
Suriye'nin Türkiye ile körfez bölgesi ve Orta Doğu'yu bağlayan önemli bir kavşak noktası olduğunu belirten Bolat, "Savaştan önce transit ticaretimiz çok yoğundu karayoluyla ve en önemli başarılarımızdan biri de Suriye Transit Yolu açıldı. 15 Nisan'da Türkiye ile Suudi Arabistan arasında da Türk tır şoförleri için vize anlaşması yürürlüğe girdi. Böylece Türkiye'den giren bir karayolu taşımacılığı Suriye'yi geçip Ürdün, Suudi Arabistan ve bütün körfez ülkelerine artık engelsiz giriş ve çıkış yapabiliyorlar. Yine Suriye Irak'a giden transit ticaret içinde önemli bir geçiş üssü konumunda bunlar artık pürüzsüz işlemeye başladı. Bundan sonraki süreçte Türkiye ve Suriye tır taşımaları, tır araçları karşılıklı olarak birbirlerine girip çıkarak malları adreslerine taşıyarak en kısa sürede taşımalarını bekliyoruz. Bu konuda ortak çalışmaya, koordinasyona da hazır olduğumuzu ifade ediyorum" şeklinde konuştu.
GAZİANTEP VE HALEP’İ MERKEZ ÜSSÜ YAPACAĞIZ
Bakan Bolat “Gaziantep’imizin muazzam üretim kapasitesi ile Halep’in köklü ticari maharetini buluşturacak; sınır ötesi üretim modelleri ve ortak organize sanayi bölgeleriyle bölgesel kalkınmayı yeniden canlandıracağız. 7 Nisan 2026 tarihinde gerçekleştirdiğimiz Ekonomi ve Ticaret Ortak Komitesi (JETCO) Toplantısı’nda ortaya koyduğumuz yol haritası doğrultusunda, 2025 yılında 3,7 milyar dolarla rekor kıran ticaret hacmimizi orta vadede 5 milyar doların üzerine taşımakta kararlıyız. Sınır kapılarımızın modernizasyonu, demiryolu hatlarımızın entegrasyonu ve güçlü lojistik koridorlarımızla; Gaziantep ve Halep'i küresel ticaretin merkez üssü haline getireceğiz. Ortak tarihimizden aldığımız güçle; müteahhitlikten enerjiye, altyapıdan ticarete kadar birçok alanda kazan-kazan anlayışı temelinde yeni bir dönemin kapılarını aralıyoruz”
EŞ-ŞAAR: YAPTIRIMLARIN ETKİLERİ SÜRÜYOR
Suriye Ekonomi ve Sanayi Bakanı Muhammed Nidal eş-Şaar, yıllarca uygulanan uluslararası yaptırımların kaldırılmaya başlanmasına rağmen etkilerinin halen sürdüğünü ifade ederek, "Türkiye ve Suriye üretimin ortak kaynağı olmalıdır. Suriye'de sürdürülebilir, uyumlu ve güçlü ekonomik ilişki kurulması için çaba gösteriyoruz., özellikle bankacılık sektörünün modernize edilmesinin öncelikli hedefler arasında yer alıyor. Türkiye ile kader birliğimiz söz konusu. Her zaman dost olmak için elimizden gelen gayreti ortaya koyacağız. Türkiye bizim doğal ortağımızdır. Buna o gözle bakmaktayız. Türkiye ile teknik işbirliği ve insan kaynağının geliştirilmesine büyük önem veriyoruz. Bu kapsamda iki ülke arasında eğitim programlarını içeren bir mutabakat zaptının imzalandığını ve uygulamaya geçirildi. Ülkedeki sanayi sektöründe önemli bir canlanma yaşanıyor. Son aylarda 15 binden fazla fabrika yeniden faaliyete geçti. Yaklaşık 1200 yeni üretim hattı oluşturuldu. Yüzlerce fabrika inşa sürecinin devam ediyor" dedi.
GÜÇLÜ ORTAKLIK İLE ÇÖZÜLÜR
Suriyeli Bakan, 64 yıl süren baskıcı yönetim ve uzun yıllar devam eden savaşın ardından ülkenin yeniden inşasının kısa sürede gerçekleştirilemeyeceğini belirterek, "Bazıları yavaş ilerlediğimizi düşünebilir ancak biz kalıcı ve sağlıklı sonuçlar elde etmek için süreci dikkatli ve akılcı bir şekilde yürütüyoruz. Bölgedeki jeopolitik gelişmelerin Suriye açısından yeni bir durum değil. Türkiye ile sahip olduğumuz güçlü ilişkiler bölgesel istikrara katkı sağlayacak. Türkiye ile olan güçlü bağlarımız bölgesel dalgalanmalar karşısında güven kaynağıdır. Suriye artık her türlü yatırımı absorbe edebilecek bir pozisyona geldi. Sahada ufak tefek pürüzler ve engeller olabilir ancak kuracağımız güçlü ortaklıklarla bu sorunların hepsini aşabiliriz. Suriye hazır. Bizim ülkemiz, sizin de ülkenizdir; buyurun gelin. Sınır kapılarının açılması ve geçişlerin hızlandırılması çok önemli. Ticaret erbabı, sanayici ya da normal bir vatandaş fark etmeksizin, karşılıklı hareketliliğin kolaylaşması ticaretin gelişmesinin anahtarıdır" ifadelerine yer verdi.
ŞAHADE: GAZİANTEP GÜÇLÜ BİR ŞEHİR
Suriye'nin Halep Vali Yardımcısı Mahmud Şahade, Halep ile Gaziantep arasındaki tarihi ve ekonomik bağların güçlendirilmesinin bölgesel kalkınma açısından büyük önem taşıdığını belirterek, "Halep ve Gaziantep, bölgemizde ticaretin, sanayinin ve kültürün her zaman hayati birer merkezi olmuştur" dedi. Şahade, Halep ile Gaziantep arasındaki tarihi ve ekonomik bağların güçlendirilmesinin bölgesel kalkınma açısından büyük önem taşıdığını belirterek, "Halep ve Gaziantep, bölgemizde ticaretin, sanayinin ve kültürün her zaman hayati birer merkezi olmuştur. Sınır şehirlerinin refahının ve ekonomik entegrasyonunun, istikrar ve sürdürülebilir kalkınma için temel bir yapı taşı olduğuna inanıyoruz. İki şehrin tarih boyunca ticaret yolları, pazarlar ve üretim zincirleri aracılığıyla doğal bir ekonomik bütünlük oluşturdu. Bu ilişkinin hem yerel hem de bölgesel ekonominin büyümesine önemli katkılar sundu. Halep, sanayi, ticaret, yatırım, lojistik hizmetler, mesleki eğitim ve tedarik zincirlerinin geliştirilmesi alanlarında Gaziantep ile iş birliğini güçlendirmeyi arzulamaktadır" ifadelerini kullandı.
ÖZEL OTURUMLAR YAPILDI
Zirve kapsamında yapılacak özel oturumlarda yapıldı., "Yeni Dönemde Fırsatlar ve İmkanlar" başlıklı oturumda da Sanayi Odası Başkanı Adnan Ünverdi Ticaret Odası Başkanı Mehmet Tuncay Yıldırım, Halep Ticaret Odası Başkanı Muhammed Said Şeyhkar ve Halep Sanayi Odası Başkanı İmad Taha El Kasım ağırlandı. AA Gaziantep Bölge Müdürü Kerem Kocalar'ın moderatörlüğündeki bu oturumda Gaziantep-Halep hattının ekonomi ve ticaretteki stratejik önemi ele alındı,. Zirvenin "Üretim, İhracat ve Gümrüklerde Yeni Dönem" başlıklı son oturumu, AA Ekonomi Haberleri Müdürü Merve Özlem Çakır'ın moderatörlüğünde yapıldı, Oturumda Ticaret Bakanlığı Gümrükler Genel Müdürü Mustafa Gümüş, Gaziantep Organize Sanayi Bölgesi (OSB) Yönetim Kurulu Başkanı Cengiz Şimşek ve Güneydoğu Anadolu İhracatçı Birlikleri Koordinatör Başkanı Mete Akcan konuştu.
