Hazırlanan taslakta nafakanın süresinin yanı sıra mahkemeye tanınacak uzatma yetkisi gibi önemli başlıklar da yer alıyor.
Süresiz yoksulluk nafakası yerine evlilik süresini dikkate alan süreli bir model üzerinde çalışılırken, taslağa ilişkin yeni ayrıntılar da ortaya çıktı. Buna göre, evlilik kısa sürse dahi yoksulluk nafakasında en az 5 yıllık bir süre uygulanması öngörülüyor. Çalışmada, nafaka süresinin evliliğin başladığı tarihten boşanma davasının açıldığı güne kadar geçen dönem esas alınarak hesaplanması planlanıyor. Mahkemeye, nafaka alan kişinin yaşı ve çalışma gücü gibi özel koşulları dikkate alarak süreyi uzatma yetkisi verilmesi de değerlendiriliyor.
Nafakada 5 yıl sınırı
Taslak çalışmaya göre evlilik 6 ay veya 1 yıl sürmüş olsa bile nafaka süresi 5 yıldan az olamayacak. Kısa süreli evliliklerde de nafaka alan kişinin boşanma sonrasında ekonomik ve sosyal hayata uyum sağlaması için belirli bir geçiş dönemi oluşturulması amaçlanıyor. Hazırlanan modelde 5 yıl, bütün evlilikler bakımından uygulanabilecek taban süre olarak ele alınıyor.
Nafaka süresi nasıl hesaplanacak?
Taslağa göre nafaka süresi, evliliğin uzunluğuna göre belirlenecek ve evlilik süresinin yarısı esas alınacak. Hesaplanan süre 5 yıldan kısa ise nafaka için 5 yıllık asgari süre uygulanacak. Mahkeme, tarafların ekonomik ve sosyal koşullarını değerlendirerek nihai süreye karar verecek. İleri yaştakiler ve çalışamayacak durumda olanlar için istisna
Yeni modelde nafaka süresi her durumda kesin olarak sona ermeyecek. Sağlık sorunu, çalışma gücü kaybı veya ileri yaş gibi durumlarda mahkeme, nafakanın daha uzun süre ödenmesine karar verebilecek. Hâkim, karar verirken kişinin gelirini, çalışma kapasitesini ve geçimini sağlayıp sağlayamadığını değerlendirecek.
Ek süre için 1 yıllık başvuru şartı
İleri yaştaki nafaka alacaklıları, nafaka süresinin sona ermesinin ardından ekonomik mağduriyetlerinin devam etmesi halinde 1 yıl içinde mahkemeye başvurarak ek süre talep edebilecek. Bu süre geçirildiğinde nafakanın uzatılması istenemeyecek. Taslakta nafakanın ödeme biçimine ilişkin de değişiklik öngörülüyor. Başlangıçta aylık olarak ödenmesine hükmedilen nafaka, daha sonra mahkeme kararıyla toplu ödemeye dönüştürülebilecek. Mahkeme bu kararı verirken tarafların ekonomik durumunu, ödemenin sürdürülebilirliğini ve toplu ödeme yapılmasının nafaka alacaklısı açısından doğuracağı sonuçları değerlendirebilecek. Toplu ödeme kararıyla taraflar arasındaki uzun süreli mali ilişkinin belirli koşullarda tek seferde sona erdirilebilmesi mümkün olacak.
Nafakada kritik detay
Yoksulluk nafakası yalnızca kadınlara tanınan bir hak değil. Mevcut düzenlemeye göre, boşanma sonrası yoksulluğa düşecek ve kusuru diğer eşten daha ağır olmayan taraf nafaka talep edebiliyor. Bu nedenle şartları taşıyan erkekler de nafaka alabiliyor.
Yeni düzenlemenin kadın ve erkek eşler açısından nasıl uygulanacağı ise teklifin TBMM’ye sunulmasıyla netleşecek.
5 yıllık sınır kime uygulanacak?
Kamuoyuna yansıyan maddeler, hazırlığı devam eden taslak modele ilişkin ayrıntılardan oluşuyor. Bu nedenle 5 yıllık alt sınır ve diğer süreler mevcut nafaka kararlarına kendiliğinden uygulanmıyor.
Teklifin yasalaşması hâlinde yürürlük tarihi, devam eden davaların durumu, mevcut nafaka kararlarının yeni sisteme tabi olup olmayacağı ve geçmiş dosyalara ilişkin geçiş kuralları ayrıca düzenlenecek.
