Gaziantep Olimpik Havuz’un çatısı patladı. Kurs olduğu saatte çöken çatı nedeniyle havuz hemen boşaltıldı. Yağışla birlikte ağaçlar kökünden söküldü. Rüzgârın etkisiyle bazı binaların çatısı uçarak sokaktaki araçların üstüne düştü. Adeta göle dönen yollarda araçlar güçlükle ilerledi. Bazı araçlar ise mahsur kaldı. Gaziantep Üniversitesi’ndeki çatılar uçtu. Bossan Hastanesi’nin ön cephesinde pencereler patladı. Binanın dış yalıtımının zarar gördüğü öğrenilirken bölgede ekipler inceleme başlattı. Küçük kıyametin yaşandığı kentte yetkililer peş peşe uyarılar yaptı. Tüm bu tablo, uzmanların “süper hücre” olarak tanımladığı güçlü fırtına sistemini yeniden gündeme taşıdı.
Süper hücre nedir?
Süper hücre, atmosferde dönen güçlü bir yükselici hava akımına sahip olan, en şiddetli fırtına türlerinden biri olarak tanımlanıyor. Bu sistemlerde “mezosiklon” adı verilen dönme hareketi, fırtınayı diğer sağanaklardan ayıran en önemli özellik olarak öne çıkıyor. Süper hücreler, uzun süre etkisini koruyabilen ve geniş alanlarda etkili olabilen yapısıyla biliniyor.
Süper hücre nasıl oluşur?
Süper hücrelerin oluşabilmesi için atmosferde belirli şartların bir araya gelmesi gerekiyor. Yeryüzüne yakın sıcak ve nemli hava ile üst seviyelerdeki daha soğuk ve kuru hava arasındaki güçlü fark, bu sistemlerin temelini oluşturuyor. Bununla birlikte rüzgârın hem hızının hem de yönünün yükseklikle birlikte değişmesi, yani “rüzgâr kesmesi”, süper hücre oluşumunda kritik rol oynuyor. Bu şartlar bir araya geldiğinde yükselen hava akımı dönmeye başlıyor ve süper hücre fırtınası ortaya çıkıyor.
Süper hücre özellikleri nelerdir?
Süper hücreler, kısa sürede şiddetini artırabilen ve birden fazla tehlikeyi aynı anda barındıran sistemler olarak öne çıkıyor. Bu fırtınalarda yoğun sağanak yağış, iri taneli dolu, kuvvetli rüzgâr ve sık yıldırım düşmeleri görülebiliyor. Bazı durumlarda hortum oluşumuna da zemin hazırlayabilen süper hücreler, ani sel ve su baskınlarına yol açabilecek potansiyele sahip.
Gaziantep’te neden etkili oldu?
Meteorolojik değerlendirmelere göre bölgede son günlerde etkili olan sıcak hava ile üst atmosferdeki serin hava arasındaki farkın artması, süper hücre oluşumu için uygun bir ortam oluşturdu. Ayrıca rüzgâr kesmesinin de yüksek olması, fırtınanın kısa sürede güçlenmesine neden oldu. Bu nedenle Gaziantep’te görülen yağış sistemi, sıradan bir sağanak yerine süper hücre karakteri taşıyan bir fırtınaya dönüştü.
Yetkililer uyardı
Yetkililer, benzer hava koşullarının devam edebileceğine dikkat çekerek vatandaşların ani yağış, dolu, yıldırım ve kuvvetli rüzgâr riskine karşı tedbirli olması gerektiğini vurguladı. Özellikle açık alanlarda bulunulmaması, araçların kapalı alanlara alınması ve su baskınlarına karşı dikkatli olunması çağrısı yapıldı.
