41 maddeden oluşan düzenlemeyle, tütün ürünlerinin kullanım alanları ciddi şekilde daraltılırken, kurallara uymayanlara ağır yaptırımlar getirilmesi planlanıyor. Taslakta en dikkat çeken hedef ise 2040 yılı itibarıyla tütün ürünlerinin satışının tamamen sona erdirilmesi oldu.
Yasak alanlar genişletiliyor
Taslağa göre tütün ürünlerinin kullanımı kamu binaları, eğitim ve sağlık kurumları, çocuk alanları ve açık hava etkinlikleri başta olmak üzere pek çok alanda sınırlandırılacak.
Yeme-içme işletmelerinde genel yasak uygulanacak. Ancak işletmelerde, toplam alanın yüzde 10’unu geçmeyen ve 20 metrekare ile sınırlı, dışarıdan görünmeyen özel bölümlerde sınırlı kullanım mümkün olacak. Bu alanlara 18 yaş altı alınmayacak.
Otellerde yalnızca belirlenen özel odalarda tütün kullanımına izin verilirken, sürücü koltuğunda ve toplu taşıma araçlarında sigara kullanımı tamamen yasaklanacak.
Denetimler artacak, cezalar ağırlaşacak
Yeni düzenlemeyle birlikte denetim mekanizması da güçlendirilecek. En az iki kamu görevlisi ve bir kolluk personelinden oluşacak denetim ekipleri, sahada doğrudan ceza kesme yetkisine sahip olacak. Yasak alanlarda tütün kullananlara 5 bin lira, kurallara uymayan işletmelere ise 50 bin liradan başlayan idari para cezaları uygulanacak.
Satış, reklam ve sunum kurallarına aykırı hareket edenlere yönelik cezalar 5 milyon liradan başlayıp 25 milyon liraya kadar çıkarken, standartlara aykırı üretim yapan firmalara en az 30 milyon lira ceza kesilmesi öngörülüyor. Tekrarlanan ihlallerde iş yeri kapatma ve ruhsat iptali de gündeme gelecek.
2040 hedefi: Satış tamamen sona erecek
Taslakta yer alan en çarpıcı düzenleme ise 2040 yılına ilişkin hedef oldu. Buna göre, bu tarihten itibaren Türkiye’de tütün ürünlerinin satış ve kullanımının tamamen sona erdirilmesi planlanıyor. Bu kapsamda yasağa uymayanlara milyonluk adli para cezaları ve yüksek tutarlı idari yaptırımlar uygulanması öngörülüyor.
Yeni nesil ürünler de kapsamda
Düzenleme yalnızca klasik tütün ürünleriyle sınırlı kalmayacak. Elektronik sigara, ısıtılmış tütün ürünleri ve nikotin içeren tüm sistemler de yasa kapsamına dahil edilecek.
Satış noktalarında ise tütün ürünlerinin dışarıdan görünmeyecek şekilde kapalı dolaplarda tutulması zorunlu olacak. Ayrıca satış işlemlerinde elektronik sistemler ve yaş doğrulama uygulamaları devreye alınacak.
Yeni düzenlemeyle birlikte tütün kullanımının azaltılması ve özellikle gençlerin bu ürünlere erişiminin engellenmesi hedefleniyor.
