Vatandaşın kredi kartında para olmasına rağmen sistem çoğu zaman parayı çekmiyor. İşte asıl sorun da bundan sonra başlıyor. İcralık oluncaya kadar vatandaşın bundan bilgisi olmuyor. Tüketici Hakları Derneği Gaziantep Şube Başkanı Bülent Yılmaz, başlangıçta birkaç yüz lira olan geçiş ücretinin; cezalar, faizler, vekâlet ücretleri ve icra masraflarıyla birlikte yüksek rakamlara ulaştığını belirtti.

VATANDAŞIN HABERİ YOK
Sistem sorununun vatandaşa fatura edilmemesi gerektiğini belirten Yılmaz şunları söyledi:”Vatandaş köprüden geçiyor, otoyolu kullanıyor. HGS hesabında veya sisteme tanımlı kredi kartında yeterli para bulunuyor. Ancak işletmecinin tahsilat sistemi herhangi bir nedenle ücreti çekemiyor. Bazen banka ile sistem arasındaki iletişimde sorun yaşanıyor, bazen otomatik tahsilat gerçekleşmiyor, bazen de vatandaşın hiçbir şekilde haberdar olmadığı teknik aksaklıklar meydana geliyor.

BORÇ KATLANIYOR

Peki sonra ne oluyor? Vatandaşa zamanında bir SMS gönderilmiyor. E-posta ile bilgi verilmiyor. Telefonuna bir uyarı gelmiyor. Ödemesinin gerçekleşmediği, borcunun bulunduğu ve bunu nasıl giderebileceği kendisine açıkça bildirilmiyor. Aylar, hatta bazı durumlarda yıllar sonra vatandaşın kapısına bir icra ödeme emri geliyor! Üstelik başlangıçta birkaç yüz lira olan geçiş ücreti; cezalar, faizler, vekâlet ücretleri ve icra masraflarıyla birlikte binlerce, on binlerce, hatta çok daha yüksek rakamlara ulaşabiliyor.” Özel otoyol ve köprü işletmecilerinin tahsilat sistemindeki aksaklıkların bedelini vatandaşa ödetmesine, katlanan borçlara ve icra uygulamalarına artık dur denilmesi gerektiğini belirten Yılmaz şöyle devam etti:”Türkiye’de özel sektör tarafından işletilen köprü, otoyol ve tünellerde yaşanan geçiş ücreti tahsilat sorunları, artık münferit tüketici şikâyeti olmaktan çıkmış, ciddi bir tüketici hakkı ihlali ve kamu denetimi sorunu hâline gelmiştir.

SORUYORUZ

Vatandaşın kredi kartından 50, 100 veya 200 liralık bir geçiş ücretini tahsil edemeyen bir sistemin, bu vatandaşı yıllar sonra katlanmış borçlarla karşı karşıya bırakmaya ne hakkı vardır? Bir özel şirketin teknolojik altyapısındaki eksikliklerin, banka ile işletmeci arasındaki iletişim problemlerinin veya otomatik tahsilat hatalarının sorumluluğu neden doğrudan vatandaşa yüklenmektedir? 200 Liralık borç 4,5 milyon liraya ulaşan olaylar var. Şikayetvar verilerine göre Ekim 2026’da KGM’ye yönelik şikâyetlerin yüzde 311, HGS şikâyetlerinin ise yüzde 24 arttığı görüldü.”

BİLDİRİM YÜKÜMLÜLÜĞÜ GETİRİLDİ

Kamu denetçiliği kurumunun yıllar önce bu konuda uyarıda bulunduğunu hatırlatan Yılmaz, “Türkiye Büyük Millet Meclisi Kamu Denetçiliği Kurumu, 2022 Yıllık Raporu’nda özel şirketler tarafından işletilen otoyollardaki ihlalli geçişler nedeniyle vatandaşların bilgilendirilmeden doğrudan icra takibine maruz bırakılmasını açıkça sorun olarak tespit etmiştir. Nitekim 1 Temmuz 2022 tarihli 7417 sayılı Kanun ile 6001 sayılı Kanun’un 30. maddesinde yapılan düzenlemeyle özel işletmeciler açısından da bildirim yükümlülüğü getirilmiştir. Buna rağmen bugün hâlâ şikâyetler gündemdedir” diye konuştu.

KAMU DENETİMİ DEVREDİLMEDİ
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile Karayolları Genel Müdürlüğünün bugüne kadar hangi etkili tedbirleri aldığını soran Yılmaz, “Yap-işlet-devret modeli, kamu denetiminin devredilmesi anlamına gelmez! Bir otoyolun veya köprünün işletme hakkının özel şirkete verilmesi, o tesisi kullanan vatandaşların tüketici haklarının ortadan kalkması demek değildir. 6001 sayılı Kanun’un 30. maddesi, özel işletilen otoyollarda ödenmeyen geçiş ücretlerine ilişkin yaptırımları düzenlemektedir.

Gaziantep'te katmerin de tadı kaçtı
Gaziantep'te katmerin de tadı kaçtı
İçeriği Görüntüle

YAPTIRIM UYGULAMASINDA DEĞİŞİKLİĞE GİDİLDİ
29 Temmuz 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan düzenlemeyle geçiş ücretlerinin ödenmesine ilişkin süre ve yaptırım uygulamasında da değişiklik yapılmıştır. Buna göre ilk 15 gün içinde ödeme yapılması hâlinde ceza uygulanmamakta, sonraki 30 günlük dönemde bir kat ceza, 45 günden sonra ise dört kat ceza söz konusu olmaktadır. Bildirimin doğru kişiye, doğru iletişim adresine, zamanında ve ispatlanabilir biçimde ulaştırılması gerekir. Tüketicinin gerçekten bilgilendirilmediği durumlarda, işletmecinin yalnızca sisteminde bildirim oluşturulduğunu ileri sürmesi yeterli kabul edilmemelidir.”

MERKEZİ BİR SİSTEM KURULMALI
İşletmecinin sisteminden kaynaklanan hataların faturası tüketiciye çıkarılmamalıdır. İcra dosyalarında ölçülülük ve hakkaniyet sağlanmalıdır. Vatandaşın bütün özel otoyol ve köprü borçlarını tek ekrandan görebileceği merkezi bir sistem kurulmalıdır. Geçmiş mağduriyetler incelenmeli, haksız işlemler düzeltilmelidir. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile KGM kamuoyuna açıklama yapmalıdır. Tüketici Hakları Derneği Gaziantep Şubesi olarak bu konunun takipçisi olacağımızı, mağdur vatandaşların haklarını savunmaya devam edeceğimizi ve gerekli hukuki ve idari girişimlerde bulunacağımızı kamuoyuna saygıyla duyuruyoruz.” Meral KINACILAR ERBEKTE